چطور برنج دونه‌دونه و مجلسی بپزیم?

برنج یکی از اصلی‌ترین غذاها در سفره‌های ایرانی است و ظاهر و کیفیت آن تاثیر زیادی در زیبایی و طعم غذا دارد. برنجی که دونه‌دونه، قد کشیده و خوش‌عطر باشد، نشانه مهارت در آشپزی است. بسیاری از افراد با مشکل شفته شدن، چسبیدن یا خشک شدن برنج روبه‌رو می‌شوند، اما با رعایت چند اصل ساده می‌توان همیشه برنجی کاملاً مجلسی و حرفه‌ای پخت. در این آموزش، همه مراحل را قدم‌به‌قدم یاد می‌گیرید.

آماده‌سازی برنج (انتخاب، شستن و خیساندن)

انتخاب برنج مناسب

کیفیت برنج نقش اصلی را در نتیجه نهایی دارد. برنج باکیفیت هنگام پخت قد می‌کشد، عطر خوبی دارد و به هم نمی‌چسبد. برنج کهنه معمولاً بهتر از برنج تازه دونه‌دونه می‌شود، چون رطوبت کمتری دارد.

روش صحیح شستن برنج

برنج را داخل ظرف بریزید و چند بار با آب ولرم بشویید تا آب آن شفاف شود. این کار نشاسته اضافی را می‌گیرد و از چسبیدن برنج جلوگیری می‌کند.

خیساندن برنج (مرحله بسیار مهم)

بعد از شستن، روی برنج آب بریزید و کمی نمک اضافه کنید.

مدت خیساندن:

 • حداقل ۱ ساعت برای برنج معمولی

 • ۲ تا ۳ ساعت برای نتیجه بهتر

خیساندن باعث می‌شود دانه‌های برنج بهتر بپزند، قد بکشند و کمتر بشکنند

دم کردن اصولی برنج

آماده کردن ته‌دیگ

کف قابلمه کمی روغن بریزید و ته‌دیگ دلخواه (نان، سیب‌زمینی یا برنج ساده) قرار دهید.

ریختن برنج در قابلمه

برنج آبکش‌شده را به آرامی داخل قابلمه بریزید و به شکل مخروطی جمع کنید. این کار باعث گردش بهتر بخار می‌شود.

ایجاد بخار و عطر بهتر

چند سوراخ کوچک روی برنج ایجاد کنید تا بخار بهتر پخش شود.

در صورت تمایل کمی روغن یا کره روی برنج بدهید.

تنظیم حرارت و زمان دم کشیدن

 • ابتدا ۳ تا ۵ دقیقه حرارت متوسط تا بخار ایجاد شود

 • سپس حرارت کاملاً کم

 • زمان دم کشیدن حدود ۳۰ تا ۴۵ دقیقه

حتماً از دم‌کنی استفاده کنید تا بخار خارج نشود.

ترفندها و رفع مشکلات رایج

رازهای دونه‌دونه شدن برنج

 • شستن کامل نشاسته اضافی

 • خیساندن کافی

 • نجوشاندن بیش از حد

 • حرارت ملایم هنگام دم کشیدن

 • بخار کافی داخل قابلمه

اگر برنج شفته شد

علت: جوشیدن زیاد یا آب زیاد

راه حل: دفعه بعد زمان جوش را کمتر کنید و سریع‌تر آبکش کنید.

اگر برنج خشک یا سفت شد

علت: حرارت زیاد یا بخار کم

راه حل: کمی آب و روغن روی برنج بدهید و دوباره با حرارت کم دم کنید.

اگر ته‌دیگ سوخت

حرارت زیاد بوده یا زمان طولانی شده. همیشه شعله را کم نگه دارید.

خوش‌عطر و مجلسی کردن برنج

 • اضافه کردن کره یا روغن حیوانی

 • استفاده از زعفران دم‌کرده برای تزیین

 • کشیدن برنج به شکل قالبی یا لایه‌ای در دیس